حال مجید قناد هنرمند پیشکسوت و عضو هیات مدیره خانه تئاتر مساعد است و جای نگرانی نیست.
به گزارش گروه خبر سایت خانه تئاتر ، به دنبال انتشار اخباری درباره سلامتی این هنرمند لازم به توضیح است، او به دنبال جراحی در بیمارستان بستری شد و حالا پس از عمل جراحی حال عمومی مساعدی دارد.
تصادف قناد مربوط به بیش از دو ماه پیش است و به تازگی اتفاق نیافتاده است.
عمل جراحی هم موفقیتآمیز بوده و این هنرمند به زودی از بیمارستان ترخیص خواهد شد.
اجرای نمایش «انگشتر اسرارآمیز» نوشته آتسا شاملو به کارگردانی میثم یوسفی یک هفته دیگر تمدید شد.
به گزارش گروه خبر سایت خانه تئاتر به نقل از روابط عمومی تالار هنر، نمایش «انگشتر اسرارآمیز» که با استقبال تماشاگران همراه شده، یک هفته دیگر تمدید شده و تا ۲۵ خرداد میزبان خانواده ها خواهد بود.
ساعت اجرای این نمایش نیز در هفته پایانی تغییر کرده و ساعت ۱۸ خواهد بود.
این نمایش به کارگردانی میثم یوسفی و تهیه کنندگی امیرحسین شفیعی با استقبال تماشاگران و مخاطبان تئاتر کودک و نوجوان در تالار هنر روی صحنه است.
ناصر احمدی فر، عاطفه بحرالعلوم طباطبایی، مریم خاکسار تهرانی، محسن قصری، مینا مقامی زاده و شراره یوسفی بازیگران این نمایش هستند.
بلیت های این نمایش در سایت گیشه تئاتر به نشانی https://gishehtheater.ir/Theater/The-mysterious-ring در دسترس مخاطبان قرار دارد.
آرمین رحیمیان، بازیگر نمایش «آرت» تجربه همکاری با کوشکجلالی را پر از آموزههای نو دانسته و میگوید بازیگر پرسشگر و جستوجوگر برای کوشکجلالی جذابتر است تا برعکس.
به گزارش گروه خبر سایت خانه تئاتر این روزها نمایش «آرت» نوشته یاسمینا رضا با ترجمه و کارگردانی علیرضا کوشکجلالی و بازی سام کبودوند، آرمین رحیمیان و مهدی صدیقیمهر در سالن استاد ناظرزاده کرمانی تماشاخانه ایرانشهر روی صحنه است.
آرمین رحیمیان از هنرمندانی است که بازیگری را با تئاتر آغاز کرد اما حضور موفق او در فیلم سینمایی «شبی که ماه کامل شد» به کارگردانی نرگس آبیار باعث شد تا بهواسطه ایفای این نقش بیش از پیش شناخته شود.
«گتو»، «مری پاپینز»، «عشق روزهای کرونا» و «روزهای رادیو» ازجمله آثار او در تئاتر به شمار میآید.
حضور آرمین رحیمیان در نمایش «آرت» بهانهای شد برای گفتوگو ایران تئاتر با این بازیگر که در ادامه میخوانید.
ابتدا از حضورتان در نمایش «آرت» بگویید؛ به نظرتان تجربه بازیگری در سینما، دلیل انتخاب شما برای بازی در این نمایش بوده است؟
اینکه کارگردان به نامی مثل علیرضا کوشک جلالی از شما برای یک نمایش دعوت کند، احتمالا هیجانانگیزترین اتفاق زندگی تئاتریتان خواهد بود. همین دلیل برای حضورم کافی است اما اینکه چرا از من دعوت شد، سوالی است که جوابش پیش خود استاد کوشکجلالی است.
برداشت شخصیتان از نمایشنامه و نقش «سرج» که این شبها با آن روی صحنه زندگی میکنید، چیست؟
«سرج» آدمی است که روزگاری علاقهمند به هنر شده و آنقدر در این عالم غرق شده است که حالا دیگر نگاهش به دوستان قدیمیاش از بالا به پایین است. البته این روند در طول نمایش تغییر میکند. امّا ویژگی اصلی نمایشنامه و اساساً نمایشنامههای یاسمینا رضا این است که گنداب و مشکلات روحیای را که افراد جامعه در قالب رفاقت، دوستی، عشق، خانواده و … دارند؛ با بروز کوچکترین مشکلها نمایان میکند و آن زمان تازه دیگر مشکلات آنها با هم مشخص میشود. مثلا در نمایشنامه «خدای کشتار»، دعوای دو پسر بچه از دو خانواده مختلف و در این نمایشنامه خرید یک تابلو سفید.
در تمرینهای این نمایش، شیوه کارگردانی کوشکجلالی برای شما تازگی داشت؟ و آیا در هماهنگی با سبک این کارگردان، چالش داشتید؟
شیوه کارگردانی استاد کوشکجلالی برای من قطعا تازگی داشت و به شدت لذتبخش بود. طبیعتاً چالشهایی به وجود میآمد امّا در نهایت لذتبخش و پر از آموزههای نو.
به عنوان بازیگر برای ایفای نقش «سرج»، چه خلاقیتها و ایدههایی داشتید و کارگردان چقدر دست شما را برای اجرای ایدههای خودتان باز میگذاشت؟
اصولاً استاد کوشکجلالی دست بازیگر را برای ایده و طرحهای نو باز میگذارد. تو به عنوان بازیگر میتوانی مدام اتودهای جدید بزنی اگر در راستای خلق کاراکتر گام برداشته باشی حتما از طرف ایشان پذیرفته خواهد شد. حتی میتوانم ادعا کنم که ایشان بیشتر ترجیح میدهند این اتفاق بیفتد تا اینکه بازیگر طوطیوار هر آنچه کارگردان بخواهد را بگوید و انجام دهد. نهایتاً اینکه بازیگر پرسشگر و جستوجوگر برای کوشکجلالی جذابتر است تا برعکس. در طول تمرینات این ماجرا را برای من به شدت هیجانانگیز میکرد و لذتبخشترین قسمتِ کار بود.
نمایش «جهانگرد و جزیره قصهها» به نویسندگی و کارگردانی سینا نورائی با بهرهگیری از شیوههای مختلف تئاتر کودک و به صورت تعاملی روی صحنه خواهذ رفت.
به گزارش گروه خبر سایت خانه تئاتر، نمایش «جهانگرد و جزیره قصهها» به نویسندگی و کارگردانی سینا نورائی از 31 خرداد در خانه هنر دیوار برای کودکان، نوجوانان و خانوادهها روی صحنه خواهد رفت.
این نمایش که با بهرهگیری از شیوههای مختلف تئاتر کودک و به صورت تعاملی اجرا میشود و با ادغام قصههای مختلف در یک جزیره اسرار آمیز (جزیره قصهها) دقایقی شاد را برای مخاطبان خود فراهم خواهد ساخت.
نسیم ولیخانی، هستی حق پرست، عطالله نجفی و سینا نورائی بازیگران این اثر نمایشی هستند.
علاقهمندان جهت کسب اطلاعات بیشتر و یا تهیه بلیت، می توانند به سایت تیوال مراجعه کنند
نمایش «داماهی» به کارگردانی مشترک احمد ندافی و الهه خیامفرد، با حمایت ادارهکل هنرهای نمایشی ایران، در هفتمین دوره جشنواره بینالمللی تئاتر کشورهای عضو بریکس اجرا میشود.
به گزارش گروه خبر سایت خانه تئاتر، نمایش «داماهی» به کارگردانی مشترک احمد ندافی و الهه خیامفرد، به عنوان نماینده ایران، در هفتمین دوره جشنواره بینالمللی تئاتر کشورهای عضو بریکس حضور دارد.
مهسا دهقانی، حمیدرضا شاهمتی، هدیه کیانفرد، مجتبی لالهزاری در این نمایش به ایفای نقش میپردازند.
هفتمین دوره جشنواره بینالمللی تئاتر کشورهای عضو بریکس از یکم تا هشتم ژوئن برابر با دوازدهم تا نوزدهم خرداد در پارک شهر «نمایشگاه دستاوردهای اقتصاد ملی» در کشور روسیه برگزار میشود.
دانشگاه هنرهای نمایشی مسکو هرساله مسئول برگزاری جشنوارههای کشورهای BRICS و مدارس نمایشی از سال 2017 است.
این جشنواره به عنوان شکلی از دیپلماسی عمومی با هدف توسعه روابط دوستانه میان جوانان دانشجو در کشورهای BRICS از سوی صندوق کمکهای مالی ریاست جمهوری، وزارت امور خارجه روسیه و شخصاً از وزیر، سرجی لاوروف مورد حمایت قرار میگیرد.
این جشنواره سالانه هنرمندان را از کشورهای مختلف در یک اجرای متقابل با استفاده از قالب «اجرا و بازی با هم» گرد هم میآورد و هنرمندان نمایشی بدون مترجم، در یک صحنه به زبان مادری خود اجرا میکنند.
جشنواره کشورهای VII BRICS و مدارس هنرهای نمایشی در پارک شهر «نمایشگاه دستاوردهای اقتصاد ملی» میزبان مخاطبان خواهد بود و دانشآموزان اجراهای خود را مبنی بر اثر الکساندر پوشکین، داستان «ماهیگیر و ماهی» به نمایش میگذارند و محصول نهایی در «قالببازی با هم» نمایشی که از فرهنگها، مکاتب، تکنیکها و ویژگیهای ملی مختلف ترکیب شده است، شگفتانگیز خواهد بود.
ایرج راد، با اعلام بودجه ناچیز خانه تئاتر ابراز تاسف کرد که به همین بودجه ناچیز هم مالیات تعلق میگیرد.
به گزارش گروه خبر سایت خانه تئاتر، این بازیگر و رییس هیات مدیره خانه تئاتر ایران در گفتگو با ایسنا با ارایه توضیحاتی درباره مالیات موسسات فرهنگی هنری، از میزان بودجه خانه تئاتر و شکل ارایه آن نیز ابراز تاسف کرد.
او با اشاره به انواع موسسات فرهنگی هنری در ایران یادآوری کرد: دو نوع موسسه فرهنگی هنری داریم؛ انتفاعی و غیرانتفاعی مانند خانه تئاتر که کارش خدماتی و حمایت از هنرمندان است و بودجهای را که برای امور جاری خود و پرداخت دستمزد پرسنل خود نیاز دارد، در قالب کمک دریافت میکند.
راد ابراز تاسف کرد: الان مدتی است که از این کمک محروم هستیم و مبالغ بسیار ناچیزی برای گذران امور، خرید لوازم اداری و حقوق پرسنل دریافت کردهایم. بنابراین سوددهی و درآمدی نداریم که بخواهیم مالیات بپردازیم.
رییس هیات مدیره خانه تئاتر با اشاره به اینکه زیرساختهای دریافت مالیات از موسسات فرهنگی هنری در اداره مالیات، نادرست تعریف شده، تصریح کرد: به دلیل این زیرساختهای غلط، اظهارنامهای که ما سالانه پر میکنیم، همان اظهارنامهای است که بنگاههای اقتصادی نیز پرمیکنند در حالیکه ما اصلا فعالیت سودده نداریم و ناچاریم مبالغ کمکهایی را که دریافت کردهایم، در جایی درج کنیم که ویژه سود تعریف شده است. چون اگر چنین نکنیم، اظهارنامه رد میشود.
او با اشاره به موارد مندرج در اساسنامه خانه تئاتر مبنی بر غیر انتفاعی بودن و غیر سیاسی بودن آن ادامه داد: اشکالی که اینجا اتفاق میافتد، این است که ممیز مالیاتی بر اساس مبالغی که ما به جای سود اعلام کردهایم، برای ما مالیات در نظر میگیرد و همین سبب شده خانه تئاتر دچار مشکلات عجیبی بشود به طوری که ما هنوز بابت سالهای ۹۷، ۹۸ و حتی ۹۶ بدهی مالیاتی داریم.
راد اضافه کرد: به عنوان نمونه برای سال ۹۷ حدود ۳۶۰ میلیون تومان و برای سال ۹۸ نیز بیش از ۶۰۰ میلیون تومان مالیات در نظر گرفتند که در مجموع رقمی بیش از ۱ میلیارد تومان شده که باید بپردازیم. روال این است که وقتی اظهارنامه را ارایه میدهیم، معمولا ۲ سال بعد مبلغ مالیات را مشخص میکنند. ما بعد از اطلاع از این مبلغ، با ریاست اداره مالیات جلسه گذاشتیم که گفتند اعتراض کنید و اعتراض کردیم و در نهایت گفتند موظف به پرداخت مالیات هستید اما مشکل بعدی این است که اعلام کردند به دلیل تاخیر، مشمول جریمه شدهایم و حالا به جای ۳۶۰ میلیون تومان مالیات سال ۹۷، باید ۲۷۰ میلیون تومان اضافهتر به عنوان جریمه بپردازیم.
او با اشاره به پیگیریهایی که برای حل این مشکل انجام دادهاند، افزود: ما اعتراض کردیم و مدتی طول کشید تا پاسخ بدهند و حتی با رییس کل دارایی جلسه گذاشتیم که قرار شد بررسی کنند اما این بررسی ۷، ۸ ماه زمان برد و تمام مدتی که منتظر پاسخ اعتراض خود بودیم، به دلیل تاخیر در پرداخت مالیات، مشمول جریمه شدیم در حالیکه اگر از همان اول میگفتند این حکم قطعی است، زمان را برای اعتراض کردن از دست نمیدادیم که بعدا به دلیل تاخیر، جریمه بشویم ولی متاسفانه اصلا به این قضایا فکر نمیشود.
راد در ادامه، درباره وضعیت بودجه خانه تئاتر نیز توضیح داد: بعد از نامهنگاریهای فراوان، بودجه ناچیزی دریافت میکنیم که شامل مالیات هم میشود در حالیکه در همه جای دنیا از فعالیتهای فرهنگی حمایت میشود و اداره مالیات هم خودش باید به ما کمک کند نه اینکه از ما مالیات بگیرد.
او با اشاره به قانون معافیت مالیاتی حامیان فرهنگ و هنر اضافه کرد: در کشورهای دیگر اشخاص و موسساتی که از فعالیتهای فرهنگی هنری حمایت میکنند، شامل معافیت مالیاتی میشوند اما در کشور ما هنرمندی که از جیب خود هزینه کرده تا یک محصول هنری را بسازد و نیز موسسات غیرانتفاعی که درآمدزا نیستند، باید مالیاتهای آنچنانی بپردازند. مگر بالاترین بودجه دریافتی خانه تئاتر چقدر بوده که باید چنین مالیاتهایی بپردازد.
راد با ارایه توضیحاتی درباره ساز و کار بودجه خانه تئاتر گفت: روال بر این بود که ما از ارشاد کمکهایی میگرفتیم و در ازای آن گزارش عملکرد سالانه میدادیم. مدتی هم شهرداری و شورای شهر کمکهایی میکردند اما الان بیش از ۲ سال است هیچ کمکی از شهرداری نگرفتهایم و از وزارت ارشاد هم ۲ مبلغ ۲۰۰ میلیون تومانی دریافت کردهایم. امسال هم ۵۰۰ میلیون دریافتی داشتهایم و از طریق صندوق اعتباری هنر هم ۲۰۰، ۳۰۰ میلیون تومان دریافت کردهایم.
او ادامه داد: ما به عنوان هیات مدیره خانه تئاتر هیچ کدام حقوق بگیر نیستیم و بابت کارهایی که انجام میدهیم، ریالی دستمزد دریافت نمیکنیم در حالیکه طبق اساسنامه، حتی میتوانیم هزینه ایاب و ذهاب خود را دریافت کنیم.
این بازیگر و کارگردان تئاتر با ابراز تاسف از وضعیت دشوار اقتصادی هنرمندان تئاتر در شرایط فعلی یادآوری کرد: هنرمندان تئاتر در شرایط خوبی قرار ندارند که بخواهند مالیات هم بپردازند. ما چندین جلسه با رییس اداره مالیات گذاشتیم و در این جلسات ظاهرا همه چیز خوب پیش میرود ولی در عمل، اتفاقی نمیافتد و این در حالی است که در هیچ جای جهان، تئاتر، تعریف اقتصادی ندارد.
راد در پاسخ به اینکه چگونه میتوان ساز و کاری برای بودجه خانه تئاتر تعریف کرد که وابسته به اشخاص نباشد، توضیح داد: چند سالی بود که رقم مشخصی به صورت سالانه از طریق وزارت ارشاد در نظر گرفته میشد و ما هم بعد از ارایه گزارش عملکرد، کمک بعدی را دریافت میکردیم. کل این کمکها رقم پایینی بود. البته کمکهای بالای ۱ میلیارد تومان هم داشتیم. گاهی هم که باید کمک میشد، به دلیل کسری بودجه، مبلغ کمکها کمتر میشد.
او یادآوری کرد: گاهی هم از طریق شهرداری کمکهایی انجام میشد ولی بعدها این کمکها را تجمیع کردند که تصمیمگیری درباره چگونگی تقسیم آن به عهده مسئول مربوط گذاشته شده است که خودش تصمیم بگیرد به هر تشکلی چقدر کمک کند یا اصلا کمک نکند. کمااینکه در خانه تئاتر حدود ۲ سال است که از شهرداری دریافتی نداشتهایم و در شورای شهر هم این کمکها شکل قانونی پیدا نکرده است.
سیدمصطفی مختاباد
نمایش «شاید» را که در سالن چهارسوی تئاتر شهر روی صحنه رفته است، باید اتفاق صحنهای مبارکی دانست که نسل تئاتر آگاه دانشگاهی بارقههای خلاقه و استعلایی خود را در کشف آنومیهای انسان ایرانی از متن تا اجرا به جدیت در صحنه امروز تئاتر ایران بر میتاباند.
«شاید»، نگاه و خوانش هستمندانه و یا دازاینی به نسل دیاسپورای ایرانی است؛ اجرایی در سبک رئالیسم نو، بازتابی از انسان ایرانی سرگردان در جهان و مشتاق زیست در ایران، با زبانی دراماتیزه قابل فهم صحنهای که بهخوبی تئاتریکالی میشود.
کاوه، قهرمان نمایش در اثر از دست دادن پدر و مادرش در تصادف رانندگی به ایران باز میگردد تا بار اندوه قومی را بکاهد ولی دیگر شهامت مهاجرت ندارد، قصد اقامت ناموزنی در وطن میکند ولی تردید یاس آمیز فلسفی عبث گرایانه به زندگی، عاقبتی تراژدیک و ناکام برای او رقم میزند.
انتخاب جانمایه هجران و غربت و تجلی آن در صحنه تئاتر، مضمونی جهانشمول است که خوشایند مخاطب امروزین است. کارگردان، همزمان نویسنده اثر هم است. او برای جانبخشی صحنهای این جهان دیاسپوریک با تکیه بر سبک رئالیسم نو، و با بهره جستن از سنت صحنه آرایی پیسکاتوریک و اپیکی، سعی میکند حقایق چند لایه زندگی قهرمان را پدیدار نماید.
زبان نمایش با دیالوگی قابل لمس، فضای صحنهای مجلسی آندره آنتوانی، بازی قابل قبول بازیگران و طراحی صحنه سنجیده، شاکله یک تجربه بسیار تئاتری دلچسب را شکل میدهد تا نمایشنامه «شاید» را بهعنوان یک تجربه متفاوت زیباشناسانه تئاتری از سوی دکتر اسماعیل نجار نقادی کرد. تجربهای که بایسته است نسل نوجوی تئاتر از دیدن آن دور نماند، بهویژه دانشجویان تئاتر و مخاطبان تجربیات صحنهای آلترناتیو.
تئاتر امروز ایران بیش از هر زمانی نیاز به مضامین جهانشمول ایرانی دارد، مضامینی که انسان ایرانی را در یک موقعیت دراماتیک صحنهای پرابلماتیک قرار دهد تا در این دایره و پرگار و فضای دیالکتیکی، هستی او بازشکافت شود. تجربه و نگاهی که قادر است زبان نمایش ایرانی را در جهان دهکده گونه و متمایل به قبیلهای شدن، شمایلی نو، جاندار و جهانی ببخشد، چشم انداز و تجربهای که نباید آن را نادیده گرفت و در جستجو و خلق چنین مضامینی باید سعی بلیغ بهخرج داد تا ادبیات و خلاقیت تئاتری ایرانی همانند سینمای هنری و شعر ایرانی و سایر هنرهای فاخر، راهی به اذهان مخاطب جهانی بیابد. مطمئنا تجربیات متنی و صحنهای همانند «شاید»، در صورت تداوم، نوید بخش چنین دورنمایی خواهند بود.
**عضو هیئت علمی دانشگاه تربیت مدرس، منتقد و کارگردان تئاتر
نمایش «دروغ» از یکشنبه ۱۳ خرداد در عمارت نمایشی ارغوان روی صحنه میرود.
به گزارش گروه خبر سایت خانه تئاتر، نمایش «دروغ» به کارگردانی محمد آصفی اجراهای خود را از امروز یکشنبه ۱۳ خرداد در عمارت نمایشی ارغوان آغاز خواهد کرد. این اثر نمایشی که یکی از آثار معروف فلوریان زلر است، داستان زوجی را روایت میکند که در پی یک مهمانی و وقایعی که در آن رخ میدهد، با مسائلی مربوط به صداقت و فریبکاری مواجه میشوند.
شخصیتهای اصلی نمایش، با دروغهای کوچک و بزرگ خود، دنیایی از تناقضات را میسازند که هر لحظه ممکن است فرو بریزد. این نمایش با طنز تلخ و دیالوگهای تیز خود، مخاطب را به فکر فرو میبرد که آیا همیشه باید حقیقت را گفت و یا گاهی دروغ لازم و اجتنابناپذیر است.
نمایش «دروغ» که با حضور فرهاد ناظرزاده کرمانی افتتاح میشود هر شب ساعت ۱۹ در عمارت ارغوان به صحنه می رود.
حنانه نظری، امیر خالقی فر، محمد آصفی، آیدا مرادی بازیگران این نمایش هستند.
دیگر عوامل این نمایش عبارتند از دستیار کارگردان: لعیا صالح خانی، منشی صحنه: آیناز پورگلزاری، عکاس و طراح پوستر: امیر جباری، طراح صحنه و لباس: امیر جباری، ساخت تیزر و تدوین: علی عظیمی، گریمور: مهناز اسفندانی، مسئول اتاق فرمان: ملیکا مقیمی.
شهرام کرمی، نویسنده و کارگردان نمایش «گنجشک مفرغی» با بیان اینکه تئاتر اندیشهمحور همچنان برای تماشاگر آگاه ارزش دارد گفت حتی نمایشهای عامهپسند هم یک ضرورت است اما من در هر شکل اصالت و اهمیت تئاتر را در جنبه اندیشه و درونمایه میدانم.
به گزارش گروه خبر سایت خانه تئاتر، «گنجشک مفرغی»، عنوان جدیدترین تجربه شهرام کرمی، نویسنده، کارگردان و مدرس دانشگاه به شمار میآید که پس از حدود 6 سال دوری از صحنه، این شبها در سالن استاد سمندریان تماشاخانه ایرانشهر میزبان تماشاگران است.
این اجرا بهانهای شد برای گفتوگوی ایران تئاتر با این هنرمند که در ادامه میخوانید.
بعد از حدود شش سال نمایش جدیدی به کارگردانی شما اجرا میشود. پیشتر خیلی پرکار و فعال بودید. دلیل این فاصله و تأخیر برای اجرای یک نمایش جدید چه بود؟
سال 1396، آخرین نمایش من با عنوان «چه کسی سهراب را کشت؟» در مجموعه تئاتر شهر اجرا شد. بعد از آن مدتی درگیر کار اجرایی بودم و بعد شرایط کرونا پیش آمد و در عمل دو سال فعالیت هنری تعطیل شد. بعد از پاندمی کرونا به دنبال فراهم شدن شرایط اجرای نمایش جدید بودم. فراهم شدن شرایط نوبت اجرا و هماهنگی گروه یک روند خاص و دشواری دارد. البته در این شش سال هم فعال بوده و چند کار جدید نوشتم و منتشر شد. همچنین بیشتر از هر زمان دیگر فرصت داشتم که به کار پژوهش و نوشتن بپردازم.
نمایش «گنجشک مفرغی»، اثری درباره سرگشتگی انسان و معنا باختگی زندگی است؛ موضوعی اندیشهمحور که کار را از صرف سرگرمی به یک اثر تفکر برانگیز و دغدغهمند تبدیل میکند. به نظر میرسد در زبان و پرداخت خیلی بر درونمایه تأکید دارید؟
اعتقاد دارم جهان نمایش یک بستر گسترده و متنوع است. برای همین این همه تنوع ژانر و سبک در هنر و بهویژه انواع تئاتر داریم. برای هر گروه و قشر و سلیقه مخاطب، تئاتر و سبک و شیوه اجرا شکل گرفته تا بستر نمایش را متنوع و وسیع کند. هنر و بهویژه تئاتر دو کارکرد مهم دارد. سرگرمی و اندیشه که هر دو آنها وجوه مهم تئاتر را شکل میدهند؛ هیچ اشکالی ندارد که با هر رویکرد و یا ترکیب این دو اثری خلق شود. حتی نمایشهای عامهپسند هم یک ضرورت است. اما من در هر شکل اصالت و اهمیت تئاتر را در جنبه اندیشه و درونمایه میدانم. باز هم تأکید میکنم منکر ارزش جنبههای اجرایی، حسی، برداشتهای ذهنی و دریافت متغیر مخاطبان بهخصوص در هنر مدرن نیستم اما اعتقاد دارم یک نمایش خوب باید مسئله و موضوع داشته باشد. بهترین نمایشنامههای دنیا از آغاز تا به امروز با همین رمز و راز ماندگار شدهاند. نمایشنامه «آنتیگونه» نوشته سوفوکل و «هملت» اثر ویلیام شکسپیر و «در انتظار گودو» کار ساموئل بکت به یک دوره خاص تاریخی تعلق دارند ولی همه آنها برای همیشه در هنر و ادبیات ماندگار هستند، چون مسئله و موضوع دارند. درونمایه آنها درباره مسئله انسان و موضوعات دخیل در زندگی است. نگاه من به درام به اصالت موضوع بوده است و هر وقت کاری را میخواهم بنویسم به این فکر میکنم که آنچه در ذهن من شکل گرفته چقدر اهمیت دارد و آیا سالهای بعد هم موضوعی که میخواهم درباره آن بنویسم دغدغه انسان خواهد بود؟ نمایشنامه و اجرا باید ذهن مخاطب را درگیر کند. حس همذاتپنداری و یا چالش فکری برآیند یک اثر است که با پرداخت زبان مناسب و شکلدهی داستان و شخصیت بر محور یک درونمایه شکل میگیرد که به اثر جنبه خردورزی و ماهیت اندیشه محور میدهد. در این شکل مخاطب آگاه درگیر موضوع میشود. به قول جیمز تامس، در یک اثر هدف برتر مفهومی است که درونمایه را در برگرفته و نمایشنامه را شکل میدهد.
نمایشنامه «گنجشک مفرغی» یک خط داستانی ساده دارد. چه چیزی منبع الهام شما در نگارش و کارگردانی این اثر بود؟
این سؤال متداول را بارها شنیدهام که معمولاً از خالق و آفرینشگر یک اثر هنری سؤال میشود که اثرش از کجا الهام گرفته است. به نظرم هیچوقت نمیتوان به این سؤال کلیشهای پاسخ روشن و قاطع داد. تعارف و رفع تکلیف است اگر من بخواهم نقطه و یا جایی را برای نوشتن کارم فرض کرده و بیان کنم. اثر هنری در وجود و فکر یک خالق از گذشته تا زمان نگارش شکل میگیرد. اثر هنری در یکزمان غیرقابل پیشبینی ظهور مییابد. خاطرم نیست کی و در کجا به موضوع و داستان و شخصیت و حتی درونمایه نمایش «گنجشک مفرغی» فکر کردم. وقتی نوشتن کار را شروع کردم یک خط ذهنی داشتم و بعد در پرداخت نمایشنامه عناصر مختلف متولد شدند. این پاسخ صریح من درباره چگونگی شکلگیری همه آثارم است. تجربه و زندگی شخصی، الهام و برداشت از آثار هنری و یا وقایع و رویدادهای روزمره و تاریخی سه منبع مهم و غنی برای خلق هر اثری است که همه این عوامل برای خلق «گنجشک مفرغی» با من همراه بوده است.
دلیل انتخاب اسم «گنجشک مفرغی» برای نمایش چیست؟
همه مکان و اسمها و عنوان نمایش با منطق و استدلال و نشانهشناسی انتخاب شده و با هم پیوند دارند. عنوان یک اثر در ارتباط با درونمایه و یا اسم شخصیت شکل میگیرد. «گنجشک مفرغی» یک عنوان دو وجهی برای این اثر است. در ارتباط با موضوع و پرندهای که بهعنوان یک محور و شخصیت همه اشخاص به دنبال آن هستند. گنجشک پرنده کوچکی است که همیشه با انسان زندگی سازگار دارد. این پرندههای کوچولو چنانچه یکی از شخصیتهای نمایشنامه میگوید گویی برای بیشتر آدمها فاقد ارزش و توجه است. جایی میشنویم که یکی از شخصیتهای نمایش یعنی ثریا میگوید: «خیال نمیکردم یه گنجشک این همه ارزش داشته باشه!» و بعد شخصیت نریمان جواب میدهد: «چیزهای زیادی تو این زندگی هست که ما ارزش اونا رو نمیدونیم.» انتخاب این اسم که در طول نمایش به اشکال مختلف تکرار میشود بار معنایی و نمادین دارد. به جهت تاریخی اشیاء و یا مجسمههایی به شکل حیوانات چون شیر و بز و یا پرندههایی مثل عقاب وجود داشته ولی کسی «گنجشک مفرغی» را به یاد ندارد!… این اسم و عنوان نماد و نشانهای از آرزوهای دور و گمشده است.
شاعرانگی زبان و سورئالیسم دو مشخصه خاص نمایش است که در آثار دیگر شما بهخصوص «خروس میخواند» و «چه کسی سهراب را کشت» نمود دارد. این دو ویژگی را چقدر در بیان موضوع نمایش جدید خود مؤثر میدانید؟
نمایش «گنجشک مفرغی» در فضایی بین واقعیت و خیال شکل میگیرد. در این فضا به شکل طبیعی زبان و پرداخت و کنش اثر جنبه غیرواقعی پیدا میکند. نمایشنامه بستری فکری و فلسفی دارد و بر همین اساس ساختار و زبان کار شکل گرفته است. در این حالت هر کلمه و دیالوگ و یا کنش نمایش ما را به یک جهان پیچیده ارجاع میدهد که میتوانیم آن را واقعی و یا غیرواقعی فرض کنیم. نمایش «گنجشک مفرغی» در فضایی امپرسیونیستی پرداخت شده است. به قول ارسطو «کمدی انسان را بدتر از آنچه که هست و تراژدی او را بهتر از آنچه که هست نشان میدهد.» در پرداخت نمایشنامه «گنجشک مفرغی» به شیوه امپرسیونیستی جریان سیال ذهن برای انتقال و برداشت از رویداد و کنش اثر شکل گرفته که نمادگرایی و تأثیرات ذهنی در آن خیلی مهم است.
در شیوه اجرایی از تصاویر بین صحنهها برای تأکید بیشتر روی برخی جزئیات اتفاق صحنه استفاده کردهاید. این نکته در نمایشنامه وجود داشت یا در تمرین و اجرا به آن رسیدید؟
من بهعنوان نویسنده و کارگردان نمایشنامه دو جهان متفاوت دارم. زمانی نزدیک دو سال را صرف نوشتن نمایشنامه کردم. کلمه به کلمه اثر را در این مدت و زمان مرور کرده و بارها نمایشنامه را نوشتم. شاید بیش از ده بار نمایشنامه را بازنویسی کردهام. هنوز هم فکر میکنم باید دوباره این کار و بازنویسی را تکرار کنم!… بخشی از این کار به وسواس کاری من برمیگردد. نمایشنامهنویسی واقعاً کار سخت و دشواری است. من فیلمنامه و رمان و داستان کوتاه هم نوشتهام ولی هیچ کاری سختتر از درامنویسی برای من نیست. وقتی گروه شکل گرفت و من تمرین کارم را شروع کردم هویت درامنویسی خود را فراموش کردم. بهعنوان کارگردان با نمایشنامه خودم کنکاش زیادی داشتم. از تجربه عملی و فکری گروه و تحلیل آنها بهره زیاد بردم. خیلی از آنچه میبینید چون تصاویر بین صحنهها در کارگردانی و اجرا شکل گرفت. یک بخش اصلی کار همین تصاویر است که در واقع اسم و هویت هر صحنه است که ما به شکل تصویری میبینیم. در نمایشنامه مکتوب هر صحنه یک عنوان دارد. عناوینی چون «النگو برای ثریا» و «رقص گنجشکها» و «مردن یا خفتن» و «خدا با کسی قهر نیست» و…. در نمایشنامه برای هر صحنه انتخاب کردهام که در اجرا تصویر جایگزین این عناوین شد. تصاویری چون، النگو و پرنده و کلنگ و زمین و غیره جای این عنوان را گرفته است. کارکرد این تصاویر این است که نکته هر صحنه را برجسته میکند و نوعی تأکید بر کنش صحنه است.
در خیلی از بخشها ریتم و حرکت نمایش کند و آرام است و به نظر میرسد به شکل تعمدی خواستهاید در اجرا این ساکن بودن را داشته باشید. سؤال من این است که در عمده آثار فلسفی و اندیشه محور با چنین ریتمی در نمایشنامه و اجرا مواجه هستیم و آیا این ویژگی را میتوان بهعنوان یک شاخصه در القا مفهوم فلسفی تلقی کرد؟
ریتم یک اثر به کنش اثر بستگی دارد. قاعده خاصی برای تعیین یک ریتم در اثر هنری وجود ندارد. در یک اثر با ساختار ایستا شاید ریتم و تمپو ثابت باشد ولی این معیار ثابتی نیست. ریتم نمایش «گنجشک مفرغی» به اقتضای کنش هر صحنه متغیر است. نمایش یک روایت خطی دارد و به شکل طبیعی در جاهایی ریتم کند و در جاهایی تند میشود. هر صحنه شرایط خود را دارد. مفاهیم ذهنی و شخصی و آنچه در درون شخصیتها میگذرد برجستهتر از روایت و داستان است برای همین این تلقی برای شما ایجاد شده که ریتم نمایش کند است. ولی من بیشتر ترجیح می دهم از سکون و ایستایی به جای ریتم کند نام ببرم. جایی که اشخاص دریافت خود را از موضوعات بروز میدهند و پیچیدگی در روایت وجود ندارد. در این نمایش دریافت و تکه چین نویسی و تجربیات حسی مهمتر از روایت است.
برای همین شخصیتها در اجرا این همه با هم فاصله دارند؟
فاصله و دوری اشخاص در نمایش علاوه بر خلق یک دنیای ذهنی نوعی تأکید بر جهان فرض شده و دور اشخاص نمایش است. اشخاص با هم فاصله دارند. گویی وجود ندارند. در نشانه شناختی اجرای نمایش «گنجشک مفرغی» همه چیز دلالت بر واقعیت دارد تا بیان آن. برای همین شخصیتها با هم فاصله دارند. جایی شخصیت پدر میگوید: «شاید من نیستم و خیال میکنم که هستم.» اینها همه نشانههای یک فضا و روایت سورئال است. درونمایه نمایش «گنجشک مفرغی» درباره عشق و امید و مرگ است. زمین و آسمان دنیای اشخاص هستند که چیزی به نام زندگی و مرگ را در آن تجسم میکنند. شاید از نمایش بتوان هر برداشتی داشت ولی آنچه برای من مهم بود معنی عشق و امید و آرزو در برابر مرگ و نیستی است که به نوعی با نگاه شرقی و فرهنگ ما پیوند دارد.
به نظرم شما سعی کردهاید ضد روایت کار کنید؟
کنش من مبتنی بر جستجو و کنکاش اشخاص درباره هویت خود و جهان است. این خود یک روایت است. من سعی کردهام درباره چیستی و هستی حرف بزنم و البته اصلاً نمیخواهم قضاوت و تحلیل کرده یا درباره چیزی حکم بدهم.
اجرای شما به شکل مینیمال و استلیزه با دکور و نور و صحنه تصاویر خوبی را شکل داده است که در برخی جاها چون استفاده از درهای کوچک و بزرگ تصاویر خوبی میسازد. در مقابل تئاترهای پرزرق و برقی که این روزها روی صحنه است، این سادگی چقدر توانسته تماشاگر را راضی نگه دارد؟
وقتی بازخورد نسلهای مختلف را در برابر نمایش میبینم احساس میکنم تئاتر اندیشهمحور همچنان برای تماشاگر آگاه ارزش دارد. من در اجرا از عناصر پرزرق و برق برای جذب مخاطب استفاده نکردهام سعی کردم نمایشی را اجرا کنم که به تماشاگر فرصت تفکر بدهم. وقتی میخواستم این نمایش را کار کنم نگران این بودم که با وجود هزینههای گزاف تئاتر برای جذب تماشاگر باید چکار کنم. حتی وسوسه شدم که متن ترجمه و یا اثری کمدی را کار کنم. ولی من فقط همین گونه تئاتر را بلد هستم و کار کردم. حالا هم خوشحال هستم که در اجرای نمایش بازخورد شوقانگیزی را دریافت میکنم.
بهعنوان نکته پایانی اگر موضوع و یا نکته خاصی را مدنظر دارید طرح کنید؟
من خوشبخت هستم که یک گروه تئاتری حرفهای را در اختیار داشتم. جمعی از بهترینهای تئاتر کنار من بودند و نمایش بهعنوان یک هنر جمعی متکی به مشارکت همه عوامل است. در طراحی صحنه و نور و گریم و موسیقی و با وجود بازیگران با تجربه من این فرصت را داشتم که جهان ذهنی خود و نوشته مکتوب را زنده کنم و حالا جا دارد از همه اعضای گروه تشکر کنم.
نمایش «بچه گرگ استثنایی» عنوان نمایشی نوشته حمیدرضا پاسوار است که با کارگردانی متین حسنیپور برای اجرا در تالار هنر آماده میشود.
به گزارش گروه خبر سایت خانه تئاتر به نقل از روابط عمومی تالار هنر، «بچه گرگ استثنایی» داستان بچه گرگی به نام برفی است که قرار است بعد از پدرش، رییس گلهگرگهای جنگل توسکا شود. این نمایش به نویسندگی حمیدرضا پاسوار به کارگردانی متین حسنیپور از شانزدهم خرداد ساعت 19:30 در تالار هنر روی صحنه خواهد رفت.
مهبد فیضی، علیرضا زرگوشیان، سپیده کرمی، رضا نعمتیان و حامد نظامیاصل بازیگران این نمایش هستند.
طراحی صحنه و لباس این نمایش را آرش شریفزاده بر عهده دارد. در گروه حرکت و فرم این نمایش نیز آیدا نیستانی، فرناز شمسزاده، نسیم نوری، صدیقه نارکی و نسترن رضایی حضور دارند.
موسیقی این نمایش را شهاب امرایی ساخته است و مژده مسکونی همراه با مهبد فیضی طراحی حرکت آن را بر عهده دارند.
طراحی و ساخت عروسک را نسیم یاقوتی انجام داده است و نیلوفر خادم خصال و عاتکه زاهدی عروسکگردانی میکنند.
نیلوفر خادم خصال و عاتکه زاهدی (دستیاران کارگردان)، نیلوفر خادم خصال (مدیر صحنه)، دانیال عربزاده (طراح پوستر) و گروه تئاتر کودکبین (روابط عمومی) این نمایش هستند.
بلیتهای این نمایش از طریق سایتهای گیشه تئاتر و تیوال در دسترس علاقهمندان نمایشهای کودک و نوجوان قرار دارد.
هنوز حساب کاربری ندارید؟
ایجاد حساب کاربری
