نامزدها و برگزیدگان مسابقه مطبوعاتی سالیانه انجمن منتقدان اعلام شد

 

 هیأت داوران بیست و دومین مسابقه مطبوعاتی سالیانه انجمن صنفی منتقدان، نویسندگان و پژوهشگران تئاتر(وابسته به خانه تئاتر) بیانیه پایانی و فهرست اسامی‌نامزدها و برگزیدگان رشته‌های مختلف این دوره را منتشر کرد.

به گزارش گروه خبر سایت خانه تئاتر به نقل از روابط عمومی انجمن،  مه‌ناز رونقی، مجید رضائیان، افشین خورشید باختری و مهدی آشنا در بیانیه خود آورده‌اند:

انتظار چنین”صحنه‌ای” را نداشتیم که نه جانی برای نمایش بماند، نه جایی برای تئاتر. گرچه ما جان می‌دهیم تا تئاتر از نفس نیفتد و صحنه برگردد، شاید البته.

با این نگاه، همه کنش‌ها، مسابقه‌ها و رقابت‌ها از سوی انجمن در طول این 22 سال، با تمرکز به تقویت “قامت خمیده تئاتر” بود، قامتی که همواره و همیشه، خواسته‌ایم افراز باشد و بلند.

 

حق دارید بگویید از چه روی از”امید” سخن می‌گویی! این روزها، سخن از امید، بسی دشوار است. نیک این را همه می‌دانیم، اما، دست بر نمی‌داریم. امید را از لابه لای سطور، کلمه می‌کنیم تا کام تلخ تئاتر، قدری از تلخی بیفتد، به یاد می‌آوریم که ارسطو، معلم اول، به همه ما آموخت تا تئاتر و کتاب زنده بماند، جامعه پویا خواهد ماند و بالنده.

با بررسی سایه روشن تحولات این روزهای تئاتر در ایران، انجمن صنفی منتقدان تئاتر مسابقه مطبوعاتی سالیانه خود را در رشته‌های “مقاله، نقد، گزارش، یادداشت، گفت و گو، عکس” برگزار کرد و هیات داوران، آثار رسیده را مورد بررسی و ارزیابی قرار داد. جمع بندی کوتاه ارزیابی داوران، به شرح فهرست زیر  تقدیم حضور است:

*آثار رسیده در رشته مقاله در هر دو وجه پژوهشی و رسانه‌ای، درخور و قابل اعتنا بود. می‌توان به این بخش، در سال‌های پیش رو، بیش از اکنون، امید بست.

*در بخش نقد، ما با فراز و نشیب‌هایی در آثار ارسالی مواجهیم که”بیم و امید” را توامان با خود همراه دارد.

آثاری که قابل اعتنا بودند و نقدهایی که هنوز تا رسیدن به مطلوب فاصله دارند.گرچه تردید نمی‌توان کردکه اساس ژورنالیسم و به ویژه نقد، “پرسشگری” و دستیابی به عناصر “چگونه” و “چرایی” روندها و در این جا حوزه تئاتر است.با این همه، آثار محکم و نقدهای قابل اعتنا، درصد افزون تری را شامل می‌شد.

* گزارش یکی از رشته‌های جذاب و تاثیرگذار در عرصه تئاتر ماست. منوط به آن که، گزارش روایتی از روند شکل گیری اثر تئاتری-پیش از صحنه- بوده باشد.

گاه گزارش‌ها، از عنصر گوهرین روایت فاصله می‌گیرد و با تحلیل، به نقد و گاه مقاله نزدیک می‌شود.

* در بخش گفت و گو، آثار شایسته و اثرگذاری را شاهد بودیم. اتفاقی که در سال‌های پیشین نیز، چنین افتاد. عنصر”چالش” و “خط جستار” در گفت و گو سبب شده تا با آثار مناسبی مواجه باشیم که صد البته هنوز جا برای رشد این رشته وجود دارد.

یادداشت‌ها “روند مفهومی” تحولات تئاتر را می‌بایست صیقل دهد، در حالی که ما با چنین آثاری کمتر مواجه بودیم. اما کاملا پیداست که یادداشت‌ها و نویسندگان اش، به یافتن”مساله” و سوژه‌ها واقف هستند و  اصطلاحا “حرفی برای گفتن” وجود دارد. تنها می‌ماند پرداخت دقیق و غنای آن که برای این رشته ضرورت جدی تری احساس می‌شود.

* در بخش عکس، هنوز تا حد مطلوب فاصله داریم، با این وجود، عنصر خلاقیت در برخی آثار مشاهده می‌شود، ولی نه در حد انتظار.

آثار رسیده، به کارگیری بیشتر عنصر خلاقیت، اصول زیبایی شناسی و پرهیز از کلیشه‌ها را در کنار رعایت قواعد حرفه ای برای سال‌های آتی، به میان می‌کشد.

با این همه، در چنین شرایطی، دست یکایک پدیدآورندگان در تمامی‌رشته‌ها را به گرمی‌می‌فشاریم و فروتنانه، دربرابرشان- که چراغ امید تئاتر را در این زمانه پر از ابهام و یاس، روشن نگه داشته اند- کلاه از سر برمی‌داریم و  سپاس می‌گوییم و نیز می‌گوییم که:

” مرا هزار امید است

و

هر هزار، تویی!”

بخش گزارش:

نامزدها: «سیدجواد اشکذری» از روزنامه شهرآرا و «علیرضا‌هایل مقدم» از مجله اینترنتی هنر

برگزیده: علیرضا‌هایل مقدم

بخش یادداشت:

نامزدها: «بابک احمدی» از روزنامه اعتماد، «محسن خیمه‌دوز» از روزنامه اعتماد و «سیدجواد اشکذری» و «شکیبا افخمی‌راد» از روزنامه شهرآرا

برگزیده: بابک احمدی

 

بخش گفت‌وگو:

نامزدها: «نظر احمدی» از فصلنامه نمایش شناخت و «مرجان سمندری معطوف» از ماهنامه نمایش

برگزیده: نظر احمدی

بخش نقد:

نامزدها: «بابک احمدی» از روزنامه اعتماد، «شهرام خرازی‌ها» از سایت ایران تئاتر و «محسن خیمه‌دوز» از روزنامه اعتماد

برگزیده: بابک احمدی

بخش مقاله:

نامزدها: «عسل عصری ملکی» از نشریه تخصصی پژوهشی کتاب تئاتر، «مسلم آئینی» از فصلنامه نمایش شناخت و «سیدجواد اشکذری»

از نشریه سرو هزار ساله

برگزیده: عسل عصری ملکی

بخش عکس:

نامزدها: «فرهاد جاوید»، «نیلوفر جوانشیر» و «سیده الهه قاسمی»

برگزیده: نیلوفر جوانشیر

انجمن صنفی منتقدان، نویسندگان و پژوهشگران تئاتر همانگونه که پیشتر در اطلاعیه 20 آذر 1401 خود اعلام کرده بود، امسال نیز چون سال پیش از برگزاری جشن سالیانه صرف نظر کرده اما تقدیر از هیأت داوران و برگزیدگان این دوره را به زودی و به شیوه مقتضی انجام می‌دهد.

 

 

انتخاب دبیر اجرایی دهمین دوره انتخاب آثار برتر نمایشی

در حکم جداگانه‌ا‌ی از سوی محمد رحمانیان، دبیر دهمین دوره‌ی انتخاب آثار برتر ادبیات نمایشی ایران، بهزاد صدیقی، به عنوان دبیر اجرایی این دوره انتخاب و معرفی شد.

به گزارش گروه خبر سایت خانه تئاتر به نقل از ستاد خبری دهمین دوره‌ی انتخاب آثار برتر ادبیات نمایشی ایران، محمد رحمانیان بر اساس حکمی، بهزاد صدیقی را به عنوان دبیر اجرایی دهمین دوره‌ی انتخاب آثار برتر ادبیات نمایشی ایران، انتخاب و معرفی کرد.

محمد رحمانیان در حکم او نوشته ‌است: «با توجه به تجربیات ارجمند و معتبر جناب‌عالی در مدیریت و دبیری عرصه‌های فرهنگی، هنری و اجرایی و خدمات همیشه‌گی و مؤثرتان در تئاتر ایران‌زمین، به موجب این حکم، جناب‌عالی به عنوان دبیر اجراییِ دَهمین دوره‌ی انتخابِ آثارِ برترِ ادبیاتِ نمایشیِ ایران منصوب می‌شوید. بدون تردید، حضور جناب‌عالی در پیش‌برد اهداف این دوره‌ و نیز در هر چه باشکوه‌تر برگزارشدن این روی‌دادِ ملی‌فرهنگی، افتخارآفرین و مؤثر خواهد بود. بهروزی همیشه‌گی جناب‌عالی را آرزومندم.»

لازم به یادآوری است بهزاد صدیقی، نمایش‌نامه‌نویس، کارگردان، پژوهش‌گر تئاتر و سینما و استاد دانشگاه، از دوره‌های دوم تا نهم انتخاب آثار برتر ادبیات نمایشی ایران، به عنوان عضو شورای سیاست‌گذاری، دبیر اجرایی و در دو دوره نیز به عنوان دبیر این رویداد ملی فرهنگی بوده و هم اکنون نیز عضو هیئت مدیره و سخن‌گوی کانون نمایش‌نامه‌نویسان و مترجمان تئاتر ایران است.

دهمین دوره‌ی انتخاب آثار برتر ادبیات نمایشی ایران به دبیری محمد رحمانیان در سه بخش نمایش‌نامه‌های تألیفی، اقتباسی و ترجمه، توسط کانون نمایش‌نامه‌نویسان و مترجمان تئاتر ایران در دی ماه 1402 برگزار خواهد شد.

کارگردان مامان: باید پای انتخاب‌مان بایستیم

دو عروسک دوست‌داشتنی، دکوری جمع و جور و داستانی ساده در عین حال آشنا؛ تالار چهارسو مجموعه تئاتر شهر این شب‌ها میزبان تماشاگرانی است که برای دیدن همین‌ها به این سالن می‌آیند.

نمایش عروسکی «مامان» به نویسندگی و کارگردانی الهام محمودی، یکی از آثاری است که در نوزدهمین جشنواره نمایش عروسکی تهران مبارک حضوری موفق داشت و چندین جایزه را نصیب گروه اجرایی خود کرد و حالا در تالار چهارسو در قالب اجرای عمومی روی صحنه رفته است.

محمودی در این گفتگو از دغدغه‌های خود درباره رابطه فرزندان با پدر و مادر و ضرورت توجه به نمایش عروسکی بزرگسال می‌گوید و آرزو می‌کند که سالنی در مجموعه تئاتر شهر به اجرای نمایش عروسکی اختصاص داده شود تا این گونه نمایشی هم بتواند اجراهایی مستمر داشته باشد و تماشاگران خود را جذب کند.

نمایش «مامان» داستانی ساده دارد . با این حال کمتر تماشاگری است که با دیدن این نمایش و رابطه مادر و پسری که روایت می‌کند، به فکر فرو نرود. اغلب تماشاگران در خلوت خود به رابطه خویش با پدر و مادرشان می‌اندیشند و شاید حسرت‌هایی را که بر دل‌شان مانده، به یاد بیاورند.

گفتگوی ما با همین موضوع شروع می‌شود و محمودی درباره دغدغه‌های خود برای پرداختن به این موضوع می‌گوید: ما همه در یک سنی درگیری‌های زیادی با والدین‌مان داریم و هرچه سن‌مان بالاتر می‌رود و دنیای آنها را بیشتر درک می‌کنیم، به نوعی شاید از بابت گذشته خود ناراحت شویم و تلاش کنیم چیزهایی را تغییر بدهیم ولی گاهی شرایط اجتماعی فراهم نیست چون معمولا در سنین بالاتر، مستقل شده‌ایم و بخشی از زمان را برای مراقبت از پدر و مادر از دست داده‌ایم.

او ادامه می‌دهد: ما عموما در دوره نوجوانی و اوایل جوانی، ممکن است کم و زیاد با والدین‌مان دچار اختلاف شویم ولی در دوره بزرگسالی که به بالای ۳۰ یا ۴۰ سالگی می‌رسیم، نگاهمان تغییر می‌کند ولی حالا مساله این است که ما زندگی خود را داریم و دیگر مستقل شده‌ایم و برای رسیدگی به پدر و مادرمان محدودیت‌هایی داریم. البته شاید این وضعیت، کلی نباشد. من تجربه شخصی خودم و اطرافیانم را مد نظر دارم که دوست داریم برای والدین‌مان کارهایی را بدهیم و چه خوب می‌شود اگر زمان و شرایطش را داشته باشیم.

پررنگ‌ترین دغدغه‌ای که داشتم

محمودی با بیان اینکه برخی از افراد در سنین بزرگسالی از شهر یا کشور خود مهاجرت می‌کنند و شاید فاصله جغرافیایی زیادی با والدین خود داشته باشند، ادامه می‌دهد: این فاصله‌ها و جدایی‌ها، زمان و فرصتِ بودن کنار مادر و پدر را از ما می‌گیرد ولی فکر و دغدغه‌ آنان با ما می‌ماند و پیش خود می‌اندیشیم حالا که به آرامشی نسبی رسیده‌ام، با پدر و مادرم چه کنم، حالا که به آنان نیاز مالی ندارم و اتفاقا آنان به من نیاز دارند. این اصلی‌ترین و پررنگ‌ترین دغدغه‌ای بود که به هنگام نوشتن این متن داشتم.

مساله‌ای که بسیار شخصی است

این کارگردان اضافه می‌کند: هر یک از ما شرایط خاص خود را در زندگی داریم و نمی‌توانیم به کسی بگویی چرا پدر یا مادرت را به خانه سالمندان سپردی یا او را در خانه با یک پرستار تنها گذاشتی. بحث «انتخاب» که من بر آن تاکید دارم، برای هر کسی جدا تعریف می‌شود؛ در قالب شرایط زندگی‌اش، تربیتی که شده و … بنابراین هر کس شرایط خود را دارد و هرگز نمی‌توانیم یکدیگر را قضاوت کنیم. به همین دلیل فکر می‌کنم این مساله آنچنان شخصی و مهم است که هر کس باید راه حلی برای خود بیابد و به خودش آرامش بدهد چه آنان که والدین سالمندی دارند و چه کسانی که والدین خود را از دست داده‌اند ولی همچنان به آنها فکر می‌کنند.

نمی‌توانیم یکدیگر را قضاوت کنیم

محمودی در پاسخ به اینکه آثار هنری چقدر می‌توانند در مسئولیت‌پذیری افراد نسبت به والدین‌شان تاثیرگذار باشند، می‌گوید: مسئولیت فرزند در برابر والدین باید از کودکی آموزش داده شود، چه در خانواده و چه در مدرسه.  چندی پیش انیمیشنی مکزیکی درباره رابطه یک نوه با مادربزرگش می‌دیدم. به نظر من این گونه آثار که تصویر مادربزرگ‌های خموده و پدربزرگ‌های ناتوان را برای بچه‌ها یادآوری می‌کند، خیلی تاثیرگذار است. در سنین ما چون خودمان تغییر کرده‌ایم و خودمان هم صاحب فرزند شده‌ایم ، بیشتر حس و حال والدین‌مان را درک می‌کنیم. البته این فقط یک تلنگر می‌تواند باشد و هر کس خودش کاملا آگاه است و می‌داند چه کرده یا چه باید بکند اما خیلی اوقات چاره‌ای نداریم و وقتی می‌بینی کسی که مهاجرت کرده، همچنان دغدغه والدینش را دارد، نمی‌توانی او را قضاوت کنی یا بگویی بی‌مسئولیتی کرده و رفته.

بادکنک‌هایمان را رها کنیم

او با تاکید بر اینکه احساس مسئولیت درباره والدین و شرایط فرزندان بحثی عمیق و پیچیده است، خاطرنشان می‌کند: این ماجرا خیلی عمیق است. شاید منِ نوعی این فرصت را داشته باشم که به مادرم خدمت کنم ولی دیگری چنین فرصتی نداشته باشد. معتقدم باید در هر حال انتخاب کنیم و پای انتخاب‌مان بایستیم و تبعاتش را بپذیریم و به هر نحوی که می‌توانیم بادکنک‌هایمان را رها کنیم و حسرت نداشته باشیم.

محمودی در توضیح بیشتر این موضوع مثالی می‌زند و ادامه می‌دهد: کسی را می‌شناسم که نمی‌تواند برای مادرش که اتفاقا در فاصله‌ای نزدیک به اوست، کاری انجام بدهد چون مادرش بیمار است و بیماری‌اش قابل درمان نیست. او چه کاری می‌تواند انجام بدهد؟ باید حسرت بخورد؟ نه! ما فقط باید آگاه باشیم که همه رفتنی هستیم و قرار نیست کسی بماند و اگر کوچکترین فرصتی داریم، از آن استفاده کنیم که حسرتی برایمان باقی نماند. حرف زدن در این باره خیلی سخت است و من سعی کردم در نمایشم حرف‌هایم را بزنم و بقیه‌اش به عهده تماشاگر است.

دنیای نامحدودی برای روایت «مامان»

او اضافه می‌کند: نمایش عروسکی دنیای نامحدودی است که من با توجه به این امکان می‌توانستم چنین مفهوم عمیق و آشنایی را برای مخاطب بازگو کنم. احساسات و عواطف و درونیات شخصیت نمایش مانند رویاست و همین اتفاق که مخاطب آنچه در ذهن داشته را (در مورد نمایش من ذهنیات شخصیت نمایش راجع به زندگی مادرش) جلوی چشمش می‌بیند، در نمایش عروسکی به بهترین شکل امکان پیدا می‌کند.

این کارگردان درباره وجه تمایز نمایش عروسکی با دیگر گونه‌های نمایشی توضیح می‌دهد: وجه تمایز نمایش عروسکی با دیگر گونه‌های نمایشی، در عینیت بخشیدن به خیال و رویا و فانتزی است. خیال‌پردازی یکی از جذابیت‌های ذهن آدمیزاد است. در نمایش عروسکی می‌شود افسانه، جادو، خیال و غیر ممکن‌ها را به تصویر می‌کشد. این ویژگی نمایش عروسکی است. ما در نمایش «مامان» لحظاتی را داریم که همین ویژگی را دارد یعنی درونیات و ذهنیت کاراکتر را به تصویر می‌کشیم.

بحث بعدی ما درباره اجرای نمایش عروسکی برای بزرگسالان است؛ موضوعی که در جامعه ما چندان شناخته‌شده نیست.

رشته‌ای که فقط عده محدودی از آن با خبر هستند

محمودی درباره اجرای نمایش عروسکی ویژه تماشاگران بزرگسال و در پاسخ به اینکه عموم مردم تصور می‌کنند نمایش عروسکی فقط برای کودکان اجرا می‌شود، توضیح می‌دهد: در باور عمومی نمایش عروسکی برای کودکان تلقی شده است و فقط جماعتی که سال‌های سال است تئاتر را دنبال می‌کنند، می‌دانند که شاخه‌ای از تئاتر وجود دارد که به عنوان تئاتر عروسکی بزرگسال شناخته می‌شود و این گروه خیلی سال سعی کرده‌اند تا این نگاه را تغییر بدهند و آن را عمومی‌تر کنند که بخشی از این کار به عهده کارشناسان و متخصصان و تحصیل‌کردگان است.

عروسک‌ها را در سالن‌هایتان بپذیرید

او ادامه می‌دهد: به جز اینها نمایش عروسکی باید به صورت مستمر و مداوم تولید بشود و بخش دیگری هم هست که به عهده سالن‌داران و مسئولان است؛ اینکه در سالن‌هایشان پذیرای نمایش عروسکی ویژه بزرگسال باشند. بنابراین لازمه این جریان، حمایت و آگاهی رسانی است که بخش زیادی از این وظیفه، بر عهده رسانه‌هاست که گروه‌های عروسکی بزرگسال و تفکرات و دغدغه‌هایشان را حمایت کنند تا مردم این گونه آثار را ببینند و به تدریج با این گونه نمایشی آشنا بشوند و دریابند که نمایش عروسکی فقط مختص تماشاگران کودک نیست.

عروسک‌ها را به جشنواره محدود نکنیم

یکی از مشکلات همیشگی گروه‌های نمایش عروسکی این است که ساخت و اجرای این گونه آثار به جشنواره نمایش عروسکی محدود می‌شود و در طول سال جریان مستمری در این زمینه نداریم.

محمودی درباره آسیب‌های این ماجرا چنین توضیح می‌دهد: خیلی اوقات نمایش عروسکی به ویژه عروسکی بزرگسال در جشنواره‌ها تولید می‌شود. همچنانکه من هم این نمایش را برای جشنواره آماده کردم. اگر پیگیری‌های دبیرخانه نبود که اجراهای ما را در تئاتر شهر عملیاتی کند، معلوم نبود که نهایتا کار من به کجا ختم می‌شد. این وضعیت خیلی به نمایش عروسکی بزرگسال ضربه می‌زند درحالیکه باید در اجرای این نمایش‌ها، تولید و مداومت داشته باشیم و در این ماجرا، هر کس سهمی دارد تا با استمرار تولید نمایش عروسکی، سالن‌های تئاتر هم برای این نمایش‌ها تقاضا داشته باشند تا به تدریج مردم هم به دیدن این آثار بیایند.

حال و روزمان بِه شود اگر دیگران یاری کنند

از او که سال‌ها از فضای اجرای نمایش دور بوده است، می‌پرسیم که حال و روز فعلی تئاتر را چگونه می‌بیند و محمودی در این زمینه می‌گوید: راستش خیلی دوست دارم هر چه الان هست، از پتانسیل تولید تا اجرا، ده‌ها برابر شود. ما جماعتی تئاتر، زنده‌ایم به اجرای تئاتر و غیر از اینکه مساله مادی و امرار معاش بچه‌های تئاتر از این طریق است، مساله تولید و زنده ماندن فعالان این رشته هم مهم است. به هر حال تخصص ما همین است و باید در این زمینه کار کنیم. حال  و روزمان بِه شود اگر دیگران کمک کنند اما بگذارید کاری نداشته باشم که وضعیت تئاتر عروسکی در گذشته چگونه بوده و الان چطور است و تنها امیدوار باشم که روز به روز شکوفاتر شود و همه با هم از تولید، اجرا و تماشای تئاتر لذت ببریم.

در اوج حال بد کار کردیم

بخش دیگری از این گفتگو به قدردانی محمودی از اعضای گروهش اختصاص دارد. او از تک تک اعضای گروهش به اسم یاد می‌کند، از هادی حجازی‌فر همسرش و از هامون، پسرش تقدیر می‌کند که در تمام این مدت کنارش بوده‌اند و می‌گوید: روزهای خیلی سختی را پشت‌سر گذاشتیم و در اوج حال بدمان کار کردیم. برگزاری جشنواره نمایش عروسکی چند بار عقب افتاد و نمی‌دانستیم اصلا برگزار می‌شود یا نه ولی بچه‌های گروه پا به پای من آمدند، خیلی کمک کردند تا این کار به این مرحله برسد. در رابطه با تکنیک کار، نحوه نگارش متن، نور، دکور، عروسک‌ها و … تک به تک با اعضای گروهم مشورت کردم و در نهایت این اتفاق خوب افتاد که الان تماشاگر با کار ارتباط برقرار می‌کند.

 

محمودی که از استقبال تماشاگران از نمایشش خوشنود است، سخنان خود را این گونه به پایان می‌رساند: شاید متن ما خیلی پیچیدگی یا داستان فرعی نداشته باشد ولی می‌توان گفت در عین سادگی، با مردم ارتباط برقرار می‌کند. تلاش کردم در چهره‌پردازی عروسک‌ها و نحوه هدایت‌شان، از زیاده‌گویی خودداری کنم و فکر می‌کنم این سادگی ما هم برای تماشاگر مهم بوده است. امیدوارم اجرای نمایش‌های عروسکی تداوم داشته باشد چون گروهی هستیم که وجود داریم و کار می‌کنیم و دوست داریم دغدغه‌هایمان دیده شود.

برگزاری جلسه مشترک کانون روابط عمومی با دبیر صنف تماشاخانه‌های خصوصی

جلسه مشترک کانون روابط عمومی با رییس و دبیر صنف تماشاخانه‌های خصوصی آقایان شاهین چگینی و داود نامور روز شنبه از ساعت ۱۵ الی ۱۸ در عمارت جدید خانه تئاتر برگزار شد.

به گزارش گروه خبر سایت خانه تئاتر، در این جلسه به پیشنهاد رییس هیات مدیره کانون روابط عمومی و تبلیغات قرار بر این شد که تفاهم‌نامه‌ای بین کانون و صنف تماشاخانه‌ای خصوصی منعقد شود.

به پیشنهاد صنف تماشاخانه‌های خصوصی مقرر شد برای حمایت از جریان اصیل تئاتر، پروژه‌هایی مشترک با حمایت کانون و صنف تماشاخانه‌ها در جریان اجرای عمومی پشتیبانی شود.

پیشنهاد درجه‌بندی و اعتبارسنجی سالن‌ها و همکاران روابط عمومی مطرح شد. در این جلسه مقرر شد که قرارداد تیپ با تعیین حداقل دستمزد(مشاور رسانه،مدیر روابط عمومی و مدیر تبلیغات)بعد از تنظیم در اختیار صنف تماشاخانه‌ها به همراه لیست اعضای کانون قرار بگیرد. گزارش کامل جلسه تنظیم و در اختیار اعضا قرار بگیرد.

پیشنهاد جایزه ویژه بخش تبلیغات به جشنواره‌های خصوصی تئاتر ارایه شد. مشارکت هرچه بیشتر سالن های خصوصی در روند تبلیغات گروه‌های تئاتری ارائه شد. همچنین مقرر شد در زمینه تولید محتوا، برندینگ و سوشال مدیا همفکری میان تماشاخانه‌های خصوصی و کانون روابط عمومی انجام گیرد. 

زندگینامه مادر طراحی لباس منتشر شد

کتاب «صحنه عشق من است» که به زندگی و فعالیت های ادنا زینلیان هنرمند و مدرس تئاتر در حوزه طراحی لباس می‌پردازد به زودی منتشر خواهد شد.

به گزارش گروه خبر سایت خانه تئاتر، کتاب «صحنه عشق من است؛ برگی از درخت زندگی ادنا زینلیان» درباره زندگی و فعالیت های ادنا زینلیان به عنوان یکی از طراحان لباس شناخته شده تئاتر ایران، قرار است به زودی منتشر شود.

زینلیان طراح لباس و مدرس دانشگاه است که بسیاری او را به عنوان «مادر طراحی لباس تئاتر ایران» می شناسند. این کتاب با نوشته هایی از لوریس چکناواریان، خسرو خورشیدی، رضا کیانیان، گوهر خیراندیش، فریدون علی یاری، حسین فرخی، حمیدرضا نعیمی درباره زندگی شخصی و آثاری است که زینلیان طراحی لباس آنها را برعهده داشته است. این کتاب شامل تصاویر مختلف از طراحی های این هنرمند نیز است.

مهرنوش مهدوی حامد ویراستار و فاطمه خسروجردی طراح این کتاب هستند. علی زارعی نیز مدیر هنری و مدیر تولید این اثر خواهد بود.

این کتاب در قطع کتاب وزیری، جلد سخت با کاغذ گلاسه توسط نشر ایشکا با همکاری کتاب‌سرای میردشتی چاپ می شود.

ادنا زینلیان دکوراتور و طراح صحنه و لباس ارمنی تبار است. زینلیان جزو اولین گروه از دانش آموختگانی است که در مقطع کارشناسی موفق به اخذ مدرک طراحی لباس شده است؛ از این رو ادنا زینلیان را مادر طراحی لباس لقب داده اند.

ادنا زینلیان از جمله هنرمندان پیشگام عرصه طراحی لباس اپرا و تئاتر است که او را به‌عنوان یکی از اولین هنرمندان دانش‌آموخته حوزه طراحی لباس در ایران می‌شناسند. وی از سال ۱۳۶۳ تاکنون به تدریس در دانشگاه مشغول بوده و طی این سال‌ها با دانشگاه‌های الزهرا، تهران، تربیت مدرس، آزاد اسلامی، سوره و هنر همکاری داشته است.

زینلیان در ۱۰ اردیبهشت ۱۳۵۶ به استخدام تالار رودکی (اُپرا) درآمد. او در ۱۳۶۴ موفق به اخذ مدرک درجه دو هنری (معادل کارشناسی ارشد) شد و در ۱۳۷۶ مدرک درجه یک هنری (معادل دکتری) در رشته طراحی لباس از شورای ارزشیابی هنرمندان وزارت فرهنگ و ارشاد کشور را دریافت کرد. زینلیان در کنار طراحی لباس در آثار صحنه ای و تلویزیونی در زمینه طراحی لباس برای نهادها و ارگان های سیاسی و نظامی نیز فعالیت داشته است، از جمله طراحی لباس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و طراحی لباس کارکنان سازمان گسترش و نوسازی صنایع (در شانزدهمین نمایشگاه بین المللی تهران) هر ۲ در سال ۱۳۶۹.

سرپرستی اداره طراحی و کارگاه‌های مرکز هنرهای نمایشی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در دهه ۷۰ و عضویت در هیات مدیره انجمن طراحان صحنه و لباس خانه تئاتر ایران نیز از جمله سمت‌های زینلیان طی این سال‌ها بوده است.

این هنرمند طی سال‌های متعددی که در عرصه‌های مختلف تئاتر، تلویزیون و سینما به‌عنوان طراح لباس فعالیت کرده در آثار نمایشی هنرمندانی چون مصطفی اسکویی، حمید سمندریان، قطب‌الدین صادقی، پری صابری، محمود عزیزی، رضا کرم رضایی، محمود استاد محمد، هادی مرزبان، محمد رحمانیان، مجید جعفری، هوشنگ توکلی، سعید کشن فلاح، تاجبخش فنائیان، پروانه مژده، فردوس کاویانی، داود دانشور، هرمز هدایت، هما روستا، محمد کاسبی، سعید امیرسلیمانی، حسین فرخی، حسین مختاری، هایده حائری، مریم معترف، شهره لرستانی، اکبر زنجانپور، سهراب سلیمی، حمیدرضا نعیمی و … در قالب طراح لباس و مشاور هنری حضور داشته است.

اجرای نمایشنامه‌ای از علیرضا نادری در تالار مولوی

نمایش «سه‌پاس از حیات طیبه نوجوان نجیب و زیبا» در تالار مولوی روی صحنه رفته است.

به گزارش گروه خبر سایت خانه تئاتر به نقل از روابط عمومی مرکز تئاتر مولوی، نمایش «سه‌پاس از حیات طیبه نوجوان نجیب و زیبا» نوشته علیرضا نادری و کارگردانی امیرمحمد ‌شوالی ‌رضایی از 15 آبان 1402 در سالن ‌کوچک تالار ‌مولوی میزبان علاقه‌مندان تئاتر دانشگاهی شده است.

این نمایش که به‌عنوان پایان‌نامه مقطع کارشناسی ارشد کارگردان آن در دانشگاه تربیت مدرس تولید شده است، هر شب (به‌جز شنبه‌ها) ساعت ۱۷:۳۰ تا 30 آبان روی صحنه می‌رود.

در این نمایش ۵۰ دقیقه‌ای مهدی ‌محمدی، فاطمه ‌زمانی، محسن ‌نوذرپور، بامداد ‌اعلا، نازنین اسعدی، مهران ‌ایمانی‌پور ایفای نقش می‌کنند.

ابوالفضل ‌کریم‌زاده ‌نایینی (دستیار کارگردان)، صبا ‌هلالات (منشی صحنه)، لاله نورالدین موسی (طراح لباس)، اتابک اسدی (طراح صحنه و نور)، نازنین ‌یارویسی (دستیار صحنه و نور)، نازنین ‌یارویسی (اجرای نور)، یاسمین ‌یوسفی‌راد (عکاس) دیگر عوامل این اثر نمایشی هستند.

علاقه‌مندان برای دیدن این نمایش می‌توانند از طریق سایت تیوال نسبت به تهیه بلیت اقدام کنند. همچنین تمامی دانشجویان به‌صورت روزانه و محدود می‌توانند با استفاده از تخفیف دانشجویی با کد tiwallstudents از سامانه مذکور بلیت تهیه کنند.

عاشقانه فراموش‌شده رومئو روی صحنه است

مسعود طیبی نویسنده، کارگردان و مدرس تئاتر ششمین اقتباس خود از آثار ویلیام شکسپیر را با عنوان «نفرین روزالین» در تالار قشقایی مجموعه تئاتر شهر روی صحنه برد.

در توضیح «نفرین روزالین» آمده است: این اثر نمایشی روایتی از عاشقانه فراموش شده رومئو را به تصویر می‌کشد، نفرینی که سایه غم آن «رومئو و ژولیت» شکسپیر را به ناکامی رساند.

در این نمایش اقتباسی کیوان بهرامی، روژین پناهی، محمد جواد شیخ و یگانه محمدی ایفای نقش می‌کنند.

طراح صحنه مسعود طیبی و محمدجواد شیخ، طراح لباس علیرضا بهروز و زهرا قادری، طراح نور مسعود طیبی و محمدجواد شیخ، گروه کارگردانی محمدجواد بهروز و نیکی نیکخواه، موسیقی محمدجواد بهروز و مدیر روابط عمومی و ارتباطات بین‌الملل این نمایش سمیه طیبی هستند.

انسان/اسب، پنجاه/پنجاه برای دومین بار تمدید شد

نمایش «انسان/اسب، پنجاه/پنجاه» پس از اجراهای موفق برای دومین بار به‌ درخواست تماشاگران تمدید شد.

به گزارش گروه خبر سایت خانه تئاتر به نقل از روابط عمومی پروژه، نمایش «انسان/اسب، پنجاه/پنجاه» به کارگردانی مرتضی اسماعیل‌کاشی پس از ۱۵۰ اجرای موفق، به درخواست تماشاگران در پردیس تئاتر شهرزاد تا ۱۷ آذر تمدید شد.

این نمایش با بیش از ۱۵۰ اجرای سولداوت و موفق، با استقبال منتقدان و مخاطبان همراه است و در روزهای پایانی هفته ۲ اجرایی است.

در خلاصه داستان این نمایش به نویسندگی مشترک هاله مشتاقی نیا و مرتضی اسماعیل کاشی آمده است: «درهای ساختمان موزه ای که سال ها پیش، اردوگاه مرگ بوده به روی زن و مردِ بازیگری باز می شود. این دو تنها بازماندگانِ آن قربانگاه هستند که از آن جا فرار کرده بودند، ارواحِ کشته‌شدگان که بازیگرانی بودند با فعالیت‌های ضدفاشیستی، فراخوانده می‌شوند و در جهانی وهم‌آلود نمایشی که مجبور بودند زیرِ شکنجه بازی کنند تا زنده بمانند، دوباره جان می‌گیرد.»

بازیگران این نمایش عبارتند از:

علیرضا ‌آریا، محسن ‌ابوالحسن ‌پور، شهاب ‌اشکان، شبنم اسکندری، سوگل ‌اسفندیاری، المیرا ‌بکر، محمدمهدی ‌جهان ‌آرا، افسانه ‌چناقچی، یاسین ‌چهرآذر، فروغ ‌چهره ‌گشا، جواد ‌حسینی، ایمان ‌خاکباز، پریا ‌رستگار، مهدا ‌رضایی، پوریا ‌رفیع ‌بیگی، امیرحسین ‌رئیس‌دانایی، مبینا زیدی، آیدانا سبزواری، صادق‌سپهوند، تاراسلیمی، محبوبه ‌سفیدصالحی، هاله ‌سنکا ‌جوان، اسد ‌غفاری، محمدرضا ‌فتحی، شایان ‌فخری‌طاری، علیرضا ‌فرزانیان، نازنین ‌قاضی ‌زاده، امین کشوری، آرمان ‌کنگاوری، عادله ‌گرشاسبی، نسرین ‌معافی، سید ‌محمد ‌موسوی‌سلیم، امیررضا ‌نیک‌پی، رایحه ‌وصالی، محمدرضاهاتفی، محمدیادگاری، سعید ‌یعقوبی.

هیچ ورزی و هیچ نمائی

نگاهی به نمایش “تلویزیون” به نویسندگی”عبدالحی  شماسی” و کارگردانی ” الهه پور جمشید”

حسن پارسائی

آیا هدف از  تئاتر ارتقاء  ارزش ها  و صفات انسانی  است  یا  آن  که مثلأ برای خنداندن مخاطب به هر قیمتی باید  به  احساسات ، اخلاقیات  و حتا به شعور او  توهین شود؟ این اتفاق  معمولأ ازطریق تمثیلی شدن خود بخود آدم های  کژرفتار و حتا  ُخل و چل روی صحنه، رُخ می دهد. باید یادآور شد که صرفأ با بی شعور یا کودک نما جلوه دادن و یا عصبیت زیادی را  به آدم‌ها نسبت دادن ، نمی توان کسی را خنداند  و  یا یک  متن  و نهایتأ  یک نمایش کمیک تدارک دید.

 

وظیفه اصلی و فلسفی و انسانی هنرارتقاء ارزش هاست؛ حتا در کمیک ترین نمایش ها  هرگز به طور یک سویه  فقط  به معیوب بودن مضحک  شخصیت  یک پرسوناژ  و  خنده دار بودن گفتارها و رفتارهای او و یا چند نفر دیگر پرداخته نمی شود؛ بلکه درمیان همین آدم ها روی هوش و زیرکی و ترفند شناسی یک یا  دو نفر از شخصیت های محوری  نمایش ، به رغم کمیک و  خنده دار بودنشان ، به طور ضمنی  و الزامی تأکید می شود: هنر و از جمله هنر نمایش، غایت ورز، غایت طلب و کمال گراست؛ مقوله زیبائی شناسی هنر تئاتر هم  در چارچوب همین حقیقت تعریف و تبیین می شود.

 

اجرای غیرنمایشی و مضحکه مانند “تلویزیون” به  نویسندگی “عبدالحی شماسی” و کارگردانی ” الهه پور جمشید” در سالن قشقائی تئاتر شهرعملأ فاجعه ای است در کارنامه ضد هنری و ضد فرهنگی نویسنده و کارگردان.

 

در این نمایشواره  هیچ داستان  و  روایتی وجود ندارد؛ هیچ کنش مندی  و کنش زائی کمیک  و  خنده داری هم در میان نیست. متن و اجرا عملأ چیزی جز ” هیچ ورزی” و ” هیچ نمائی”محتوائی نیست: حرکات تند وعصبی،جیغ و داد، گفتار های غیرتئاتری و بگومگوهای”من درآوردی” متن پُرکن،که

 

روی صحنه  وقت اجرا را هم  بیشتر  و  تحمیلی تر کرده  و همزمان هیچ دلیل  با ارزش و باورپذیری  برای آن ها وجود ندارد؛ این وضعیت، آدم های نسبتأ بزرگسال روی صحنه را  عملأ  ُخل و چل و همزمان بسیارعصبی و غیرنرمال نشان داده است.

 

در این اجرا نه پرسوناژی  وجود دارد  و نه می توان  حتا به بازی و بازیگری اندیشید : آدم های روی  صحنه در حرکات  و گفتار شبیه بزرگسال های غیرنرمال  کودک نما هستند. طراحی صحنه  دراماتیکی هم در کار نیست.کارگردانی اجرا هم  بسیار  ضعیف‌تر از کارگردانی  نمایش‌های مدرسه‌ای است: کارگردان حتا ازعهده آسان‌ترین کارهم برنیامده است؛ صندوق بسیار بزرگی را به عنوان تلویزیون وارد صحنه می کند،طوری که تلویزیون در سمت چپ صحنه  و رو به سمت راست قرار می‌گیرد؛ یعنی عملأ برای تماشاگرانی که  سمت چپ سالن نشسته اند،  “نقطه کوری” ایجاد می شود و آن ها برنامه های  تلویزیون را نمی بینند و نمایش هم مدتی همچنان ادامه می یابد.

اجرا هیچ محتوایی  ندارد  و  از ژانر مشخص و دقیقی هم برخوردار نیست: ظاهرأ کمدی نماست ، اما اساسأ کمدی به حساب نمی آید. کسی را شاد نمی کند و نمی خنداند؛ استفاده از موسیقی و ترانه خوانی به اندازه  بی محتوائی و ساختار گسیختگی خود متن و اجرا غیرقابل تحمل است.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

انتقاد از ماجرای استعلام‌گیری در نشست حقوق تئاتر

چهارمین نشست حقوق تئاتر با یادی از داریوش مهرجویی، بیان خاطراتی از بهرام بیضایی و انتقاد قطب‌الدین صادقی درباره گرفتن استعلام هنرمندان برگزار شد.

این نشست به عنوان یکی از سلسله نشست‌های حقوق تئاتر که به مساله سانسور می‌پردازد، عصر روز شنبه ۲۰ آبان ماه با حضور جمعی از هنرمندان تئاتر و سینما در سالن استاد جوانمرد خانه تئاتر برپا شد.

در این نشست پنل ابتدایی با حضور شهرام گیل‌آبادی، رییس کانون کارگردانان خانه تئاتر، وحید آگاه، حقوقدان و مشاور حقوقی این انجمن و قطب‌الدین صادقی، کارگردان، نویسنده، پژوهشگر و مدرس تئاتر برگزار شد و در ادامه هنرمندانی چون صدرالدین زاهد، بازیگر و کارگردان باسابقه تئاتر، فریدون جیرانی و علیرضا رییسیان، دو هنرمند فیلمساز مدعو، محسن حسینی، بازیگر و کارگردان تئاتر و بهزاد فراهانی، دیگر هنرمند تئاتر نکاتی را درباره ممیزی در جوامع گوناگون و در دوره‌های متفاوت بیان کردند.

 

قرار بود کیومرث مرادی، کارگردان و مدرس تئاتر و مهدی کوهیان، حقوقدان نیز در این نشست حضور داشته باشند که به دلیل بیماری، نتوانستند به برنامه بیایند.

 

در حاشیه این نشست صادقی که به تازگی برای داوری یک جشنواره استانی دعوت شده است، انتقاد خود را درباره گرفتن استعلام هنرمندان بیان کرد و گفت: مسئولان یکی از جشنواره‌های استانی که قصد داشتند مرا برای داوری دعوت کنند، در تماسی تلفنی با خوشحالی به من اعلام کردند که استعلام مرا گرفته‌اند و مثبت بوده است و می‌توانم داور جشنواره‌شان باشم! که به شدت از این موضوع خشمگین شدم!

 

او در ادامه خطاب به مدیران هنری گفت: چرا به هنرمندان توهین می‌کنید؟! من ۴۰ سال است که در کشورم خودم مشغول کار هنری هستم، چرا به خودتان اجازه می‌دهید که استعلام هنرمندان را بگیرید؟! وقتی چنین رفتار توهین‌آمیزی پیش می‌گیرید، معلوم است که کسانی مانند من داوری این جشنواره را نمی‌پذیریم!

 

در این نشست که به کوشش کانون کارگردانان خانه تئاتر برگزار می‌شود، شهرام گیل آبادی، رییس این انجمن عنوان کرد: با طرح مباحث این نشست‌ها می‌کوشیم رویه‌های غلط موجود مانند تعهد پیش از اجرا و … را که پشتوانه قانونی ندارد، گوشزد کنیم.

 

وی نکاتی را درباره تعریف شغل تئاتر بیان و ابراز تاسف کرد: بسیاری از مشاغل تئاتری به خطر افتاده و عموما گروه‌های زبده درگیر این ماجرا هستند چون مدیران ترجیح می‌دهند با گروه‌های ناشناس که حاشیه‌های کمتری دارند، کار کنند.

 

به گزارش ایسنا در ادامه، وحید آگاه یادآوری کرد: قرار بود در این نشست در خدمت آقای مهرجویی باشیم که از اولین تا آخرین فیلمش درگیر سانسور شد. برای حضور در همین نشست با ایشان هماهنگ شده بود که متاسفانه این امر میسر نشد.

 

سانسور رابطه انسانی بازیگر و تماشاگر را مختل می‌کند

 

در ادامه، صدرالدین زاهد، بازیگر و کارگردان تئاتر به عنوان اولین سخنران برنامه نوشتاری را ارایه کرد. او در این یادداشت، توضیح داد که سانسور چگونه رابطه انسانی میان بازیگر و تماشاگر را دچار اخلال می‎کند.

 

زاهد با بیان اینکه گفتگوهای نمایشی رابطه تنگاتنگی با دموکراسی و آزادی دارند، به تشریح تاریخچه سانسور در جوامع غربی همچون فرانسه پرداخت و در ادامه، تفاوت سانسور را در جوامع غیر دموکراتیک و کشورهای آزاد، توضیح داد که در گروه اول، سانسور به شکل آشکار و در گروه دوم به شکل پنهان رخ می‌دهد.

 

سانسور، دنبال یکسان‌سازی است

 

سپس قطب‌الدین صادقی نیز یادآوری کرد: سانسور دنبال یکسان‌سازی است در حالیکه هنر مبتنی بر سه مفهوم نگاه تازه، سبک و تکنیک است که هر سه نیارمند آزادی است و سانسور نمی‌تواند به اینها چنگ بزند.

 

این نویسنده و کارگردان تئاتر خاطرنشان کرد: سانسور نو اندیشی و قدرت تاثیر را از بین می‌برد در حالیکه هنر یعنی تاثیرگذاری.

 

صادقی با بیان اینکه کمیت‌گرایی ضد فرهنگی در تمام دوره‌ها وجود داشته، خاطرنشان کرد: با وجود این، داوری به نام زمان وجود دارد که بهترین قاضی است و دوره‌های گوناگون را داوری می‌کند.

 

او با برشمردن بحران‌های جامعه در شرایط فعلی ابراز عقیده کرد: الان سه نوع بحران داریم؛ بحران مالی که همه زیر تیغ آن هستیم و در تئاتر به بدترین شکل در جریان است. بحران دوم، بحران معنوی است یعنی هیچ کدام از ما از نظر روحی حال‌مان خوب نیست. این همه خشونت، مرا به شدت دچار احساس ناامنی می‌کند و بدترین نوع ناامنی، ناامنی شغلی است و وای به حال هنرمندان جوان! نبود امنیت، سبب شده هیچکدام آرامش نداشته باشیم. بحران سوم هم بحران فرهنگی است که سبب شده نتوانیم با هم دیالوگ برقرار کنیم. در جامعه ما گفتگو و ارتباط وجود ندارد.

 

صادقی با اشاره به خیل بزرگ دانشجویان تئاتر در سراسر کشور هشدار داد: الان فقط در تهران ۶ هزار دانشجو داریم ولی سالن‌های تئاتر خالی است چون ارتباطی وجود ندارد. ما عادات خوب فرهنگی‌مان را از دست داده‌ایم. همدیگر را دوست نداریم و از یکدیگر طلبکاریم. الان تک تک ما تنهاییم و این ترسناک است. اما بودن با آدم‌های بد خطرناک‌تر است. اینها ربطی به دولت و مسئولان ندارد. به خصایص انسانی ما برمی‌گردد.

 

سینما به عقب برنمی‌گردد

 

در ادامه، فریدون جیرانی با یادی از مهرجویی که خیلی با سانسور درگیر بوده و اغلب فیلم‌هایش دچار این مشکل شده‌اند، تاریخچه سانسور در سینما را در دوره‌های مختلف، مرور کرد و به تشریح تفاوت هر یک از این دوره‌ها پرداخت.

 

او با ارایه یادداشتی، بخشی از گفتگوی بیضایی را که همزمان با اکران فیلم «سگ کشی» انجام شده و درباره مساله سانسور و سوءظن به هنرمندان بود، یادآوری کرد.

 

جیرانی در این نوشتار با اشاره به گشایش فضای فرهنگ و هنر در دوره اصلاحات، ابراز تاسف کرد که این سال‌ها خیلی زود گذشت و بعد از آن شاهد دوره قدرت گرفتن لمپنیزم و تحقیر طبقه متوسط بودیم.

 

به گفته این فیلمساز، فیلمی مانند «جدایی نادر از سیمین» نشانگر شکست آرمان‌های طبقه متوسط بود و حالا دوباره به حذف طبقه متوسط بازگشته‌ایم.

 

جیرانی در عین حال تاکید داشت که با تغییر زمانه، نیازهای جدید شکل می‌گیرد و سینما به عنوان آینه تمام نمای جامعه نمی‌تواند به عقب برگردد بلکه باید در شرایط جدید به حیات خود ادامه دهد.

 

جامعه هنری نباید گسسته باشد

 

سپس علیرضا رییسیان، دیگر فیلمساز حاضر در نشست به عنوان سخنران بعدی برنامه گفت: خودم تمایل به شرکت در این جلسه داشتم چون معتقدم الان جامعه هنری نباید گسسته باشد بلکه نیازمند اتحاد و همدلی هستیم. متاسفانه در شرایط ما واژه‌ها را از معانی تهی می‌کنند این چنین است که جایگزینی واژه ممیزی به جای سانسور، اصلا درست نیست زیرا بر اساس آنچه در فرهنگ لغات آمده، ممیزی هیچ مبنایی در زمینه هنر ندارد.

 

او یادآوری کرد: در سینمای ما سانسور همزمان با ساخت فیلم شروع شده چون همیشه نسبت به هنرمندان سوءظن وجود داشته است. پیش از انقلاب فکر کردند اگر این جریان را به خواست مخاطب به سمت ابتذال ببرند، مساله حل می‌شود. به همین دلیل دهه ۵۰ حرکت سینما رشد چشمگیری داشت تا اینکه سال ۵۶ کلا آن سینما از بین رفت. بعد از انقلاب که دولت متولی ساخت فیلم شد، همه مقدرات سینما را در اختیار گرفت.

 

رییسیان با اشاره به اینکه یکسان‌سازیِ مورد نظرِ سانسور با ذات بشر در تعارض است، خاطرنشان کرد: به همین دلیل هرگز سانسور جلوتر از هنرمند نیست و نمونه‌های آن در تمام جهان هست. البته ما در یک جایی با بعضی مسائل کنار آمدیم چون دنبال هدف والاتری بودیم اما اصولا در سینمای ما سانسور همیشه یقه فیلم‌های فرهنگی و روشنفکری را گرفته و با فیلمفارسی کاری نداشته است.

 

این کارگردان با اشاره به شرایط دشوار ساخت فیلم در وضعیت فعلی افزود: الان فقط دو گونه فیلم می‌تواند ساخته شود. سینمای هنری امکان تولید ندارد چون به لحاظ اقتصادی اصلا توجیهی ندارد. یا باید فیلمفارسی ساخت یا سفارشی به همین دلیل  از ۴ سال پیش،گفتم دیگر فیلم نمی‌سازم.

 

رییسیان اضافه کرد: الان حال سالن‌های سینما خوب است ولی آیا سینمای ایران هم حالش خوب است؟ وزیر ارشاد درباره فرهنگ و هنر اصلا صحبت نمی‌کند و هیچ قراری با هنرمندان نگذاشته است. در حالیکه در تمام جهان، حمایت از هنر جزو وظایف دولت‌هاست. اصلا قرار نیست فقط مردم از آثار هنری حمایت کنند اما در حال حاضر دولت فقط از فیلم‌های پروپاگاندا یا کافه‌ای حمایت می‌کند ولی اینها نباید سبب شود که ما آنچه را به عنوان فرهنگ و هنر ساخته‌ایم، کنار بگذاریم چون برنامه‌ای دارند برای رسیدن به ابتذال و ما باید راه برون رفت از این وضعیت را بیابیم. نباید اجازه تعطیلی این همه فکر و تجربه را بدهیم زیرا نه تنها به خودمان بلکه به آیندگان هم باید پاسخگو باشیم. بنابراین انفعال راه درستی نیست و باید کنش داشته باشیم اما اگر امروز همه چیز برای ساخت فیلم مهیا باشد، من کار نمی‌کنم چون مسئولان هنری باید متوجه اشتباه خود بشوند.

 

مشکل اساسی، خودمان هستیم

 

در ادامه، بهزاد فراهانی، نمایشنامه‌نویس، بازیگر و کارگردان طی سخنان کوتاهی، به چاره‌جویی در برابر سانسور اشاره کرد و افزود: در تمامی این گفته‌ها، صحبت این است که چه کنیم، این کارِ سانسور است. با کسانی طرفی که دانشی درباره هنر ندارند. در شرایط تاریخی هستیم که سانسور خود را به ساخت اثر هنری ارجح می‌داند. وقتی مدیران، خودشان قانون اساسی را لغو می کنند، چه کنیم.

 

او تاکید کرد: مشکل اساسی خودمان هستیم چون وحدت صنفی نداریم. پشت هم برای یکدیگر می‌زنیم. با هم همدلی نداریم در حالیکه جز وحدت، هیچ راهی نداریم. تا اتحادیه هنرمندان این ملک شکل نگیرد، راه به جایی نمی‌بریم و در وهله اول باید صنف خود و منافع صنفی خود را بشناسیم.

 

خودسانسوری، عادتمان شده

 

سپس محسن حسینی به عنوان آخرین سخنران برنامه گفت: خط‌کشی میان هنرها خیلی مشکل‌ساز و کار مسئولان است تا میان هنرمندان جدایی بیاورد ولی ما خودمان نباید این نگاه را داشته باشیم و جای تاسف است که در عمل هوای هم صنفی‌های خود را نداریم.

 

این بازیگر و کارگردان افزود: ما تنها با سانسور مواجه نیستیم بلکه خودسانسوری سال‌هاست عادت‌مان شده است.

 

او به تشریح تجربیات خود درباره خودسانسوری پرداخت و ادامه داد: ما با سانسور مبارزه نکردیم.

 

حسینی در ادامه سخنانش به برخورد بیضایی با سانسور پرداخت و با اشاره به زمینه نگارش نمایشنامه «مجلس ضربت زدن» افزود: بیضایی در این نمایشنامه که یکی از شاهکارهای اوست،  با ترفندی جانانه به مساله بازبینی و سانسور پرداخته است. هرچند نمایش درباره حضرت علی است، به موضوعات روز می‌پردازد.

 

او همچنین با اشاره به ماجرای دیگر نمایشنامه بیضایی با عنوان «ندبه» یادآوری کرد که این نمایشنامه قبل و بعد از انقلاب دچار سانسور شده است.

 

حسینی گفت : آرزو داشتم هر دو نمایشنامه را اجرا کنم که محقق نشد.

 

این هنرمند سپس به تشریح وضعیت سانسور در کشوری مانند آلمان پرداخت و توضیح داد: شخصیتی مانند گوبلز، سیاستمدار آلمانی، بسیار دانشمند بوده و سینما، رادیو و مطبوعات برایش خیلی مهم بوده است. گوبلز معتقد بود سانسور باید آنچنان قوی باشد که عطر آریایی، از میان خطوط و فضای سفید اثر به مشام برسد.

 

در بخش دیگری از این نشست، گیل آبادی به اصل ۲۵ قانون اساسی که مبتنی بر غیرقانونی بودن سانسور است و نیز به ممنوعیت تفتیش عقاید اشاره و تاکید کرد که قانون برای پشتیبانی از شهروندان است و اگر چنین نکند به چه کاری می‌آید.

 

او خاطرنشان کرد: اگر فضای گفتن و شنیدن نباشد، از کف خیابان سر در می‌آوریم . لازمه هنر نیاز به شنیدن و گفتن است که حالا دارد از هنر ما سلب می‌شود.

 

آگاه نیز درباره ممنوعیت تعدادی از هنرمندان از انجام کار هنری گفت: ممنوع‌الفعالیتی حتما باید بر اساس قانون و حکم رسمی قوه قضاییه باشد. هیچ یک از مقامات اداری و اجرایی حق ندارند کسی را از کار ممنوع کنند چون این کار فقط بر عهده قوه قضاییه است .الان زمانی است که صنف باید در این زمینه مطالبه‌گری‌کند و وقتی یک نفر ممنوع‌الفعالیت شد، باید این موضوع مطبوعاتی و پیگیری شود. ضمن اینکه جلسات صدور مجوز باید به شکل علنی برگزار شود و هنرمند بتواند پیگیر حقوق کار خود باشد.